با گذشت بیش از دو هزار ساعت از قطع اینترنت بینالملل، این محدودیتها به بستری برای درآمدزایی کلان اپراتورها و پایمال شدن حقوق کاربران تبدیل شده است. کاربران عادی با وجود دریافت ترافیک داخلی، همچنان هزینههای سنگین اینترنت جهانی را میپردازند و اجرای طرح رانتی «اینترنت پرو» نیز به شکلگیری بازار سیاه دامن زده است. کارشناسان هشدار میدهند تداوم این وضعیت اقتصاد دیجیتال کشور را با خطر فروپاشی مواجه خواهد کرد.
تخلف آشکار اپراتورها؛ دریافت هزینه بینالملل، ارائه اینترانت
در سه ماه گذشته، اپراتورهای ثابت و همراه هیچ تغییری در قیمت بستههای خود ایجاد نکردهاند. آنها تعرفه اینترنت بینالملل را به طور کامل از کاربران کسر میکنند، اما در عوض شبکه داخلی را به آنها ارائه میدهند. این عملکرد، ناقض مصوبات کمیسیون تنظیم مقررات است که تأکید دارد ترافیک داخلی باید با تعرفهای معادل حداکثر ۵۰ درصد تعرفه بینالملل محاسبه شود. با وجود این تخلف آشکار، تاکنون هیچ اقدامی برای بازگرداندن مبالغ اضافه دریافتی از کاربران صورت نگرفته است.
پس از وصل شدن اینترنت بینالملل، یکی از مهمترین پرسشها این است که تکلیف هزینه اینترنت پرو و مبالغ اضافه دریافتشده در دوران قطعی چه خواهد شد. کاربرانی که در این مدت بستههای اینترنت بینالملل خریداری کردهاند اما عملاً تنها از ترافیک داخلی بهره بردهاند، انتظار دارند مابهتفاوت تعرفه به آنها بازگردانده شود.
اینترنت پرو؛ رانت ۵۰۰ میلیون دلاری اپراتورها
با وجود ادعای اپراتورها مبنی بر کاهش درآمد به دلیل صفر شدن ترافیک بینالملل، بررسیها نشان میدهد فروش اینترنت طبقاتی و بستههای پرو، پتانسیل درآمدزایی سالانه ۹۶ هزار میلیارد تومان (حدود ۵۰۰ میلیون دلار) را برای آنها به همراه دارد. این رقم نجومی، دلیل بیمیلی بدنه اجرایی برای پایان دادن به این وضعیت را با وجود هشدارهای کارشناسان مبنی بر فروپاشی اقتصاد دیجیتال، توجیه میکند.
طرح دسترسی مدیریتشده اضطراری یا اینترنت پرو که با هدف حمایت از کسبوکارها و پژوهشگران در اسفند ۱۴۰۴ تصویب شد، به سرعت به بازار سیاه راه یافت. سیمکارتهای اختصاصی این طرح که قرار بود با احراز هویت دقیق واگذار شوند، با قیمتهای ۲.۵ تا ۸ میلیون تومان به افراد عادی فروخته میشوند. افزون بر این، اپراتورها تعرفه هر گیگابایت ترافیک اینترنت پرو را تا ۴۰ هزار تومان افزایش دادهاند که هزینه سالانه اینترنت را برای کاربران به شدت افزایش داده و دسترسی به اطلاعات را به کالایی لوکس تبدیل کرده است.
پس از وصل شدن اینترنت؛ مطالبه بازگشت مبالغ اضافه
کارشناسان حقوق دیجیتال تأکید میکنند که پس از وصل شدن اینترنت بینالملل، اپراتورها موظف به شفافسازی درباره نحوه محاسبه تعرفههای دوره قطعی و بازگرداندن مبالغ اضافه دریافتی هستند. همچنین ضرورت دارد مراجع تصمیمگیر نسبت به بازنگری در تعرفهها، جبران خسارت کاربران و لغو مکانیزمهای رانتی اینترنت پرو اقدام فوری به عمل آورند. در غیر این صورت، اعتماد عمومی به نظام تعرفهگذاری اینترنت از بین رفته و فشارهای اقتصادی ناشی از هزینههای سرسامآور اینترنت، قشرهای آسیبپذیر جامعه را بیش از پیش تحت تأثیر قرار خواهد داد. این شرایط، نیازمند اقدام فوری مراجع تصمیمگیر برای بازنگری در تعرفهها، جبران خسارت کاربران و لغو مکانیزمهای رانتی است.
**مسعود کریمی**
دبیر سرویس فناوریهای نوظهور
مسعود کریمی تحلیلگر فناوری، نویسنده و روزنامهنگار حوزه تکنولوژی با بیش از هشت سال تجربه حرفهای در زمینه پوشش تحولات فناوریهای نوین، هوش مصنوعی و برنامهنویسی است. تمرکز اصلی وی بر تحلیل روندهای نوظهور در دنیای فناوری، بررسی تأثیرات اجتماعی هوش مصنوعی و پوشش رویدادهای مهم حوزه تکنولوژی میباشد.
**تحصیلات**
وی دارای مدرک کارشناسی مهندسی نرمافزار از دانشگاه علم و صنعت ایران است. در دوران تحصیل، علاوه بر دروس دانشگاهی، به صورت خودآموز به یادگیری مباحث نوین در حوزه هوش مصنوعی، یادگیری ماشین و برنامهنویسی پیشرفته پرداخته و در چندین دوره تخصصی مرتبط با فناوریهای نوظهور شرکت کرده است.
**سوابق حرفهای**
کریمی فعالیت حرفهای خود را از سال ۱۳۹۶ با راهاندازی یک وبلاگ شخصی در زمینه تحلیل فناوریهای نوین آغاز کرد. در آن وبلاگ، به بررسی موضوعاتی مانند هوش مصنوعی، یادگیری ماشین و تحولات دنیای برنامهنویسی میپرداخت که با استقبال جامعه فناوری کشور مواجه شد.
پس از کسب تجربه و شناخته شدن در محافل تخصصی، به عنوان نویسنده و تحلیلگر با چندین مجله و وبسایت معتبر حوزه تکنولوژی همکاری کرد. وی در این دوران موفق به تولید دهها مقاله تحلیلی و گزارش تخصصی درباره جدیدترین دستاوردهای فناوری جهان شد.
وی از سال ۱۳۹۹ به تیم تحریریه مجله تکنولوژی آپلود پیوسته و اکنون به عنوان دبیر سرویس فناوریهای نوظهور در این رسانه فعالیت میکند. در این مسئولیت، تیم نویسندگان و تحلیلگران این حوزه را رهبری کرده و بر تولید محتوای تخصصی درباره هوش مصنوعی، فناوریهای دیجیتال، سختافزار، نرمافزار و تحولات صنعت فناوری نظارت دارد.
**تخصصها و حوزههای کاری**
تخصص اصلی کریمی در تحلیل روندهای فناوریهای نوظهور، بررسی تحولات هوش مصنوعی و یادگیری ماشین، پوشش رویدادهای مهم صنعت تکنولوژی و گزارشنویسی تحلیلی است. وی همچنین در زمینه فناوریهای سختافزاری، گوشیهای هوشمند، کنسولهای بازی و تحولات دیجیتال تجربه قابل توجهی دارد.
**روششناسی حرفهای**
رویکرد کریمی در تحلیل فناوری مبتنی بر پایش مستمر منابع معتبر جهانی، اعتبارسنجی اخبار و اطلاعات، ترجمه دقیق مفاهیم تخصصی به زبانی ساده و قابل فهم برای مخاطب عمومی است. وی در تحلیلهای خود بر تفکیک دقیق واقعیتها از شایعات، بررسی تأثیرات اجتماعی فناوری و پرهیز از بزرگنمایی دستاوردها تأکید دارد.
**عضویت در نهادهای تخصصی**
وی عضو انجمن صنفی روزنامهنگاران فناوری ایران است و در چندین همایش و رویداد تخصصی حوزه فناوری به عنوان کارشناس و تحلیلگر مشارکت داشته است.
